Realiteit achter ‘De Rechtbank’

Windows Phone_20140526_004

‘De Rechtbank’ zorgt elke dinsdagavond voor heel wat lachsalvo’s en bedenkelijke gezichten in vele huiskamers. Ook op sociale media zoals Twitter doet iedereen zijn zegje over bijna elke beklaagde, ja ook ik ben daar schuldig aan. De ene tweet al wat grover dan de andere, de ene commentaar al wat beter onderbouwd dan de volgende. Maar wat aan veel mensen ontgaat, is dat het programma een pijnlijke weerspiegeling is van de realiteit. De stereotypen komen naar voren, maar ook de gebreken van justitie.

De Marokkaan die beschuldigd wordt van slagen en verwondingen, de blondine die betrapt is op heroïnegebruik, de werkloze die zijn huur niet kan betalen, de moeder die drugs in de gevangenis smokkelt, de man die door geldproblemen een poging deed om zijn baas te overvallen en ga zo maar door. We kunnen dit bijna als stereotypen gaan bestempelen, wat ergens ook wel zo is. En niet om de personen in kwestie goed te spreken, maar achter elke daad zit een verhaal. De Marokkaan kon onheus behandeld zijn, de blondine kon door foute keuzes op het verkeerde pad geraakt zijn, de werkloze kon zijn werk verloren zijn door de crisis, de moeder heeft waarschijnlijk het beste voor met haar kind maar is zo verliefd en zit zo in de greep van haar vriend dat ze stommiteiten begaat, de man met geldproblemen kon zijn job verloren hebben en kreeg een alcoholverslaving.

Het programma is een goede weerspiegeling van de dagelijkse realiteit in de rechtbank. Ik heb enkele maanden stage gelopen in Brussel en veel andere ‘gevallen’ dan deze kom je niet tegen. Hoe komt dit? Het zijn allemaal daden gepleegd door mensen met weinig macht, mensen die al kwetsbaar zijn in onze maatschappij zoals werklozen en verslaafden. De daden die zij stellen zorgen voor direct veel leed bij de slachtoffers, denk maar aan een gebroken neus bij slagen en verwondingen of de gestolen juwelen bij een inbraak. Deze daden zijn ook erg zichtbaar voor zowel maatschappij, als politie en gerecht. Iedereen is het ook eens dat bijvoorbeeld een inbraak criminaliteit is. De straffen bij zichtbare misdrijven zijn ook voelbaar zoals bijvoorbeeld een gevangenisstraf.
Maar als deze mensen handelden onder invloed van verdovende middelen en dit een ernstig probleem blijkt te zijn, dan hebben zij helemaal geen nood aan een gevangenisstraf. Zij hebben nood aan begeleiding en opvolging om hun probleem aan te pakken. Een gevangenis is geen geïsoleerde zone, er komen nog steeds mensen op bezoek en er zijn bezoekers die erin slagen om drugs de gevangenis binnen te smokkelen. Vele gedetineerden beginnen in de gevangenis ook te experimenteren om te ontsnappen aan de realiteit. Wanneer deze personen opnieuw in vrijheid worden gesteld, is hun drugprobleem dus niet opgelost en is sommige gevallen is het erger geworden. Recidive wordt dus op een gouden schoteltje aangeboden.

Er zijn ook andere daden. De onzichtbare daden, om het mooi te verwoorden. In tegenstelling tot de zichtbare daden worden de onzichtbare daden gepleegd door personen met veel macht, denk maar aan een bedrijfsleider. Deze daden spelen zich meestal af is economische of politieke sfeer. Deze misdrijven berokkenen indirect veel leed bij de slachtoffers en niet iedereen is het eens of het misdrijf wel een misdrijf is. De straffen die zij krijgen zijn dan ook meestal om mee te lachen. Soms ook wel eens als ‘omdat het vriendjes van … zijn’-straffen. Denk nog maar eens aan de bedrijfsleider die voor 3 miljoen euro fraudeert. Een gevangenisstraf? Dat is toch moeilijk, want een bedrijf kan je toch niet zonder leider zetten? Dus gaan we voor een boete. Een boete van 2 miljoen euro. En vaak moet de boekhouder dan nog opdraaien voor de feiten, ook al voerde hij uit wat hem opgedragen werd. Een ander mooi voorbeeld hiervan is Lernout&Hauspie.

Personen die feiten begaan die heel veel mensen indirect veel schade toebrengen, worden milder gestraft dan personen die weinig mensen direct leed toebrengen. Werkt Vrouwe Justitia met twee maten en twee gewichten? Dat is een andere discussie. ‘De Rechtbank’ is een prachtprogramma en het legt pijnpunten van justitie bloot. Hopelijk heeft justitie dit zelf ook door en doen ze er iets aan.

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s